Het langstzittende raadslid van Nederland, Rinze Visser (87) uit Lemmer, moet na 55 jaar stoppen. Niet omdat het communistisch vuur in hem is gedoofd, maar omdat zijn gezondheid het niet langer toelaat. ,,Een raadslid moet naast de mensen staan, niet naast het systeem.”
Algemeen Dagblad (AD.nl) ★ 28 februari 2026
Doordat de longziekte COPD hem steeds benauwder maakt, heeft Rinze Visser zijn veertiende raadsperiode net niet helemaal kunnen uitzitten. Eind vorig jaar woonde hij voor het laatst een raadsvergadering bij. ,,Toen kon ik nog wel een uur of twee zonder zuurstoftank, maar dat durf ik niet meer aan. Ik heb altijd pijnen en zit onder de pijnstillers. Maar ik accepteer dat.”
Met ruim 55 jaar ervaring in de lokale politiek – eerst in het voormalige Lemsterland, sinds 2014 in fusiegemeente De Fryske Marren – is Visser veruit het langstzittende raadslid van Nederland, en tegelijk de laatste vertegenwoordiger in Friesland van de Nieuwe Communistische Partij van Nederland (NCPN).
,,Ik heb het raadswerk altijd gezien als een strijd tegen onrecht, tegen de commercialisering van alles”, zegt Visser zittend aan zijn keukentafel. ,,Dat zijn ontwikkelingen die steeds meer mensen als schadelijk zien.”
Nooit vijanden gehad
Visser is een begrip in Lemmer. Veel inwoners stemden niet zozeer op de NCPN uit overtuiging, maar vanwege Rinze, die opkomt voor de ‘gewone man’ en eenvoudig te benaderen is. ,,Ik was er veel mee bezig dat de mensen krijgen waar ze recht op hadden.”
Dat hield ook in dat hij mensen hielp met het invullen van formulieren voor zorgtoeslag of bijstand, meeging naar een hoorzitting of aan zijn keukentafel advies gaf over het bezwaar maken tegen een gemeentelijk besluit. ,,Dat hoort ook bij het raadswerk.”
Kwetsbare mensen worden vaak anders behandeld dan commerciële partijen, stelt Visser. Hij noemt het voorbeeld van een gedupeerde van de toeslagenaffaire, een vrouw met een aanvullende bijstandsuitkering die in aanmerking kwam voor de schadecompensatie van 30.000 euro. ,,Zij kreeg toen een telefoontje van iemand van de gemeentelijke bijstand die zei: je moet niet denken dat je die 30.000 euro mag houden.”
In 2021 bleek dat zorgaanbieders bij Friese gemeenten voor 8,5 miljoen euro te veel hadden gedeclareerd. ,,Oplichting met gemeenschapsgeld”, vindt Visser. ,,Ze hoefden maar de helft terug te betalen, de rest mochten ze houden. Dat is schandalig, en zet dat eens tegenover de behandeling van zo’n vrouw.”
Toch typeert hij zichzelf niet als een man van ruzie. ,,Ik heb in de gemeenteraad nooit vijanden gehad, wel tegenstanders. En als het college met een goed voorstel kwam, dan steunde ik ze in het debat.”
Vorig jaar ontving hij een gemeentelijke erepenning voor zijn grote sociale betrokkenheid en inzet voor de ‘mienskip’.
Bijna een eeuw communisme
Met het vertrek van Visser verdwijnt de laatste communistische zetel in deze hoek van Friesland. Bijna een eeuw lang, sinds 1927, met een onderbreking tijdens de Tweede Wereldoorlog, zaten communisten in de raad.
In 1970 kwam Visser voor de CPN in de raad. In het dagelijks leven werkte hij als stratenmaker en bouwvakker. Zijn rol in de CPN groeide. Hij werd politiek commissaris van de Friese partijafdeling en maakte in 1978 deel uit van een CPN-delegatie die de DDR bezocht.
Toen de CPN in 1991 opging in GroenLinks, koos Visser voor de nieuw opgerichte NCPN, die vasthield aan de marxistisch-leninistische lijn. De partij is landelijk te klein voor een zetel in de Tweede Kamer, maar werd in 2018 in Lemmer nog de grootste, met twee zetels in de raad. ,,We hadden het gevoel in de lift te zitten met alle thema’s waar we voor opkwamen.”
Maar de Russische inval in Oekraïne veranderde volgens hem het politieke klimaat. ,,Je wilt niet weten hoeveel mensen bij het idee van Rusland nog steeds een communist voor zich zien. Terwijl het niets met ideologie te maken heeft, het is een gevecht om grondstoffen en invloedssferen.”
Zetel inleveren
Dat merkte hij bij de verkiezingen van 2022, toen de partij een zetel moest inleveren. Dat Forum voor Democratie lokaal meedeed, speelde ook een rol. ,,Een deel van onze kiezers willen een partij die z’n bek opendoet. Nou, daar staat Forum ook bekend om.”
De NCPN doet bij de komende gemeenteraadsverkiezingen in De Fryske Marren niet meer mee – ‘vanwege praktische en organisatorische drempels’, zo meldt het partijbestuur.
,,Als je de partij draait om één persoon, dan kun je tegenslagen krijgen. Hier in Lemmer is er geen versterking bijgekomen.” Maar verder gaat het volgens Visser goed met de NCPN. ,,We hebben een hoop jongeren erbij gekregen, vooral in de steden en zelfs op plekken waar we nooit leden hadden, zoals op de Veluwe.”
Of hij een goed advies heeft voor aanstormende kandidaten voor de gemeenteraden? ,,Wees een echte volksvertegenwoordiger. Beweeg je onder de gewone mensen en kom op voor hun belangen. Een raadslid moet naast de mensen staan, niet naast het systeem.”
Een versie van dit interview verscheen bij het Algemeen Dagblad (AD) op 28 februari 2026
Richard de Boer 